ul. Kazimierza Wielkiego 1

Wrocław

biuro@adwokat-wroclaw.biz.pl

kontakt email: 24h / 7 dni w tygodniu

+ 48 695 560 425

8.30 - 16.30 - dni robocze

Pon - Pt: 8:30 - 16:30

Obsługa Klienta

Pokrewieństwo i powinowactwo – linie i stopnie (wstępny i zstępny)

pokrewieństwo wstępny i zstępny

Blog Kancelarii Klisz i Wspólnicy – najnowsze informacje prawne weryfikowane przez zawodowych adwokatów i radców prawnych

W wielu przepisach prawa spadkowego oraz prawa rodzinnego w celu określenia relacji pomiędzy spokrewnionymi osobami używa się terminów, które mogą być mało zrozumiałe jak np. wstępny, zstępny, a niekiedy powinowaty. Mówi się o pokrewieństwie w linii prostej i w linii bocznej, stopniach pokrewieństwa, a w niektórych przypadkach także o stosunku powinowactwa. Czy nie łatwiej mówić po prostu dziecko, wnuk, kuzyn, rodzice, dziadek? W tym artykule wyjaśnimy definicje i znaczenie tych pojęć.

Pokrewieństwo – związki pomiędzy członkami rodziny

Pokrewieństwo pomiędzy dwiema osobami oznacza, że pochodzą one od wspólnego przodka. W przypadku pokrewieństwa wyróżniamy linię prostą i boczną. Krewni w linii prostej to osoby, które pochodzą bezpośrednio od siebie czyli: rodzice – dzieci, pradziadkowie — prawnuki itd. Osoby spokrewnione w ten sposób zawsze będą po sobie dziedziczyć.

Pewnie zwróciłeś uwagę, że związek pomiędzy rodzicami a dziećmi jest bliższy niż pomiędzy pradziadkami i prawnukami. Ta różnica to właśnie stopień pokrewieństwa. W przypadku rodziców i dzieci jest bliższy niż pomiędzy wnukami i dziadkami. Zgodnie ustawą stopień pokrewieństwa określa się licząc ilość urodzeń pomiędzy danymi osobami.

Ojciec i syn, to krewni pierwszego stopnia (mamy tylko jedno urodzenie – syna). Dziadek i wnuk, to drugi stopień (dwa urodzenia – najpierw rodzic, potem dziecko rodzica, czyli wnuk).

Oprócz tego istnieje także pokrewieństwo w linii bocznej. Takie osoby mają wspólnego przodka, ale jedna nie pochodzi od drugiej (np. rodzeństwo). Tutaj też mamy stopnie, dzięki czemu może określić, że np. nasz wujek lub ciotka, to nasi krewni drugiego stopnia w linii bocznej.

Warto także wspomnieć, że zasada jest taka, że pokrewieństwo wynika ze związków genetycznych. Należy jednak pamiętać, że podstawą pokrewieństwa może być także decyzja sądu. Częstym przypadkiem, który dotyczy tej właśnie sytuacji jest adopcja. W skutek wydania orzeczenia sądu pojawia się stosunek pokrewieństwa. Z punktu widzenia prawnego, nie różni się ono niczym, od tego biologicznego. Zatem dzieci adoptowane dziedziczą po swoich przybranych rodzicach czy dziadkach, tak samo, jak dzieci biologiczne.

Zstępny i wstępny

Prawo spadkowe wprowadza jeszcze dodatkowe określenie, którym wyjaśnia związki rodzinne pomiędzy dwiema osobami. Mowa tu o zstępnych i wstępnych. Jest to ważne, bo dzięki temu mamy możliwość określić, kto od kogo pochodzi, a przez to, kto po kim dziedziczy.

Zstępni, to wszyscy krewni w linii prostej, którzy pochodzą od danej osoby — dzieci, wnuki, prawnuki. Określając, kto jest zstępnym, schodzimy w dół drzewa genealogicznego — czyli zstępujemy.

Z kolei wstępni, to wszyscy przodkowie danej osoby. Jeżeli chcemy poszukać naszych wstępnych, to idziemy do góry drzewa genealogicznego, czyli wstępujemy.

Wstępujemy do góry, określając wstępnych (przodków) i zstępujemy na dół, szukając zstępnych (dzieci, wnuki itd,) Proste.

A wiesz kim jest nasciturus?

Powinowactwo pomiędzy określonymi osobami

Z powinowactwem mamy do czynienia, kiedy dwie osoby zwierają pomiędzy sobą małżeństwo. Co ciekawe, nie istnieje ono pomiędzy małżonkami, ale pomiędzy jednym małżonkiem i krewnymi drugiego, czyli z teściową, teściem, szwagrem itp. W tym przypadku także określa się linie i stopnie.

Ciekawe jest także to, że ten stosunek nie ustaje w wyniku rozwodu. Teoretycznie więc związek z teściową jest na całe życie. To o tyle istotne, że powinowaci w linii prostej nie mogą zawrzeć ze sobą małżeństwa bez zgody sądu.

Jakie jeszcze znaczenie ma pokrewieństwo, czy fakt bycia wstępnym i zstępnym?

Osoby spokrewnione:

  • mogą odmówić składania zeznań w sprawie karnej, administracyjnej lub cywilnej
  • nie mogą być sędziami lub urzędnikami rozstrzygającymi sprawę swojego krewnego
  • nie mogą wykonywać czynności notarialnych, w których udział biorą ich krewni
  • mogą wystąpić o ubezwłasnowolnienie krewnego
  • są zobowiązane do świadczeń alimentacyjnych

 

 

Źródło: ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy, w szczególności art. 61(7) § 1 i 2 oraz art. 61(8) § 1 i 2

adwokat Iwo Klisz

adwokat Iwo Klisz

Prawnik, założyciel i wspólnik zarządzający w "Klisz i Wspólnicy Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych". Specjalista z zakresu prawa pracy, prawa rodzinnego, spadkowego oraz gospodarczego. Były wykładowca akademicki na Uniwersytecie Wrocławskim, autor wielu publikacji w prasie fachowej, bloger oraz YouTuber

tel. 695 560 425, e-mail: i.klisz@kancelaria-klisz.pl

adwokat Iwo Klisz

adwokat Iwo Klisz

Prawnik, założyciel i wspólnik zarządzający w "Klisz i Wspólnicy Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych". Specjalista z zakresu prawa pracy, prawa rodzinnego, spadkowego oraz gospodarczego. Były wykładowca akademicki na Uniwersytecie Wrocławskim, autor wielu publikacji w prasie fachowej, bloger oraz YouTuber

tel. 695 560 425, e-mail: i.klisz@kancelaria-klisz.pl

Adwokat Iwo Klisz jako ekspert w ogólnopolskich i lokalnych mediach:

Adwokat Iwo Klisz, założyciel Kancelarii Klisz i Wspólnicy jest nie tylko twórcą wielu publikacji w prasie branżowej, ale także popularnym autorem komentarzy eksperckich w największych portalach informacyjnych oraz stacjach telewizyjnych.

Adwokat Iwo Klisz i prawnicy z Kancelarii Klisz i Wspólnicy są do Twojej dyspozycji:

Nasi eksperci czekają na Twoją wiadomość - napisz teraz

Pomoc doświadczonego adwokata
Pomożemy Ci w każdej sprawie sądowej
Porady prawne on-line
Zdalne porady prawne u adwokata bez konieczności wychodzenia z domu lub z biura
Zachowek - wszystko, co musisz wiedzieć
POBIERZ DARMOWEGO EBOOKA: ZACHOWEK WSZYSTKO, CO MUSISZ WIEDZIEĆ

Każdy z nas intuicyjnie wie, czym jest zachowek i kiedy się należy. Jednakże w rzeczywistości jest to skomplikowana instytucja prawa spadkowego. W zależności od wielu czynników, jego wysokość może być bardzo różna. Co więcej, istnieje wiele sytuacji, w których żądanie zachowku nie jest dopuszczalne.

W ebooku odpowiadamy na następujące pytania:

    • Kiedy i komu przysługuje zachowek?
    • Kiedy można go dochodzić?
    • Ile wynosi zachowek?

Dodatkowo w e-booku: zachowek a testament, darowizna i zapis windykacyjny. 

Wpisz maila, abyśmy mogli udostępnić Ci ebooka.