Gdybym miał wskazać rodzaj spraw, z którymi klienci przychodzą do mnie najczęściej na pewno rozważyłbym sprawy o odszkodowanie za niewłaściwe wykonanie usługi. Nie zliczę ile razy klienci borykali się z problemem gdy jakaś usługa została wykonana wadliwie, nieterminowo, z poważnymi uchybieniami lub w ogóle została porzucona.
W takim wypadku klient musi zastanowić się, jak dochodzić swoich roszczeń finansowych, jakie kroki podjąć, jakie reklamacje usług złożyć oraz jak skutecznie udowodnić, że ma do czynienia z sytuacją, w której występuje nieuczciwy wykonawca. W dzisiejszym wpisie wyjaśniam, jakie działania powinny zostać podjęte, aby odzyskać środki, oraz kiedy możliwe jest polubowne rozwiązanie sporu, a kiedy konieczna może być droga sądowa. Zapraszam do lektury.
Co zrobić przy wadliwej usłudze?
Pierwszym i najważniejszym krokiem w walce z nieuczciwym usługobiorcą jest zabezpieczenie wszelkich dowodów nienależytego wykonania zobowiązania. Dokumentacja zdjęciowa, nagrania, ekspertyzy specjalistów, korespondencja z wykonawcą, umowa, faktury, harmonogram prac – wszystko to może okazać się kluczowe na dalszym etapie sprawy. Bez udokumentowania uchybień trudno udowodnić, że usługa została wykonana wadliwie lub sprzecznie z umową. Na ten aspekt uczulam więc Państwa szczególnie mocno.
Należy też niezwłocznie zawiadomić wykonawcę o stwierdzonych wadach i wezwać go do ich usunięcia. Jest to element tzw. procedury reklamacyjnej. Zgłoszenie powinno być dokonane na piśmie i wysłane w sposób pozwalający udowodnić doręczenie – najlepiej listem poleconym lub e-mailem z potwierdzeniem odczytu. W zgłoszeniu należy wskazać wady, wyznaczyć rozsądny termin ich usunięcia i zaznaczyć, że w przypadku braku reakcji podejmiesz dalsze kroki przewidziane w przepisach.
Jeżeli wykonawca nie podejmuje działań lub zaprzecza istnieniu wad, można skorzystać z prawa do odstąpienia od umowy – oczywiście pod warunkiem, że uchybienia są istotne i uniemożliwiają prawidłowe korzystanie z efektu usługi. Odstąpienie skutkuje zwrotem świadczeń, co oznacza możliwość żądania częściowego lub pełnego zwrotu zapłaty.
Jak dochodzić roszczeń od wykonawcy?
Gdy wykonawca nie reaguje na reklamacje lub odmawia usunięcia wad, konieczne staje się dochodzenie roszczeń na dalszym etapie. Obejmuje to zarówno żądanie naprawy szkody, jak i zwrotu zapłaconych środków. W tym miejscu warto wspomnieć, że podstawę żądań stanowi umowa oraz przepisy dotyczące rękojmi za wady dzieła lub usługi.
W praktyce dochodzenie roszczeń powinno przebiegać w kilku krokach. Po pierwsze – formalne wezwanie do zapłaty, w którym przedstawiasz swoje żądania finansowe, podstawę prawną i termin do ich spełnienia. Po drugie – przygotowanie pełnej dokumentacji potwierdzającej nienależyte wykonanie usługi, co jest szczególnie istotne na wypadek, gdyby spór trafił na drogę sądową. Wreszcie po trzecie – w braku możliwości polubownego rozwiązania sporu wniesienie pozwu do sądu.
Jednocześnie warto mieć świadomość, że dochodzenie roszczeń może dotyczyć nie tylko zwrotu wynagrodzenia, ale także pokrycia kosztów usunięcia wad przez innego wykonawcę, rekompensaty za opóźnienia, a nawet poniesionych strat dodatkowych. Im bardziej precyzyjna dokumentacja, tym większa szansa na skuteczne uzyskanie należnych środków.
Czy można odzyskać pieniądze bez sądu?
Choć wiele sporów kończy się w sądzie, w praktyce często możliwe jest polubowne rozwiązanie sporu. W pierwszej kolejności warto skorzystać z negocjacji bezpośrednich, w których przedstawiasz wykonawcy swoje żądania i proponujesz ugodę. Jeżeli wykonawca obawia się kosztów procesu i odpowiedzialności, może być skłonny do zawarcia porozumienia.
Kolejną możliwością są mediacje. Mediator pomaga stronom wypracować kompromis, który pozwala zakończyć spór bez konieczności składania pozwu i oczekiwania na termin rozprawy. Jeżeli mediacja zakończy się ugodą, ma ona moc prawną równą wyrokowi, o ile zostanie zatwierdzona przez sąd.
Warto jednak pamiętać, że niekiedy polubowne metody nie przyniosą rezultatów – zwłaszcza wtedy, gdy wykonawca działa w sposób całkowicie nieuczciwy, unika kontaktu, uchyla się od odpowiedzialności lub zwyczajnie znika. Wówczas jedyną drogą pozostaje postępowanie sądowe, które jednak – przy właściwej dokumentacji i wsparciu profesjonalisty – często kończy się zasądzeniem na rzecz klienta całej dochodzonej kwoty.
