fbpx

O Kancelarii Klisz i Wspólnicy

Naszą Kancelarię tworzy zespół osób wierzący we wspólne wartości takie jak profesjonalizm, staranność i jakość w obsłudze klienta.

Naszą misją jest to, żeby na zawsze pozostać prawnikiem z ludzką twarzą. Uważamy, że nie wystarczy mówić tylko do rzeczy, bo trzeba też mówić do ludzi.

Żargon prawniczy zostawiamy dla sędziów i prokuratorów, a naszym Klientom naprawdę wyjaśniamy jak działa prawo

Kancelaria Klisz i Wspólnicy

Biuro we Wrocławiu

ul. Joachima Lelewela 23/7

Biuro w Poznaniu

ul. Bóżnicza 1/14

Biuro w Gdańsku

ul. Czopowa 14/20

Biuro w Katowicach

ul. Sobieskiego 27/30

tel. 71 740 50 00

tel. kom. 695 560 425

Zapraszamy na Kanał YouTube!
Prawo spadkowe dla Każdego

Zapisz się na nasz Newsletter!

Darmowy poradnik dla Pracodawców

 

Poznaj nas w social mediach

Najnowsze posty

Nasze blogi:

Polub nas:

Mobbing – czym jest to zjawisko?

Blog Kancelarii Klisz i Wspólnicy

mobbing

Coraz większa presja by być lepszym, wydajniejszym, nastawionym na osiąganie sukcesów i zdobywanie coraz wyższych szczebli kariery. Dla jednych bywa motorem do działania, dla innych jest powodem zamknięcia się w sobie i wzmożonego stresu. Rosnąca konkurencja  i pęd za osiąganiem jak najlepszych wyników w pracy czasem doprowadza do kształtowania negatywnych postaw w środowisku pracy, które mogą prowadzić do  powstania trudnych do przezwyciężenia sytuacji zarówno dla pracownika, jak i pracodawcy. Pokłosiem niezdrowej konkurencji i walki o jak najlepsze efekty pracy wśród pracowników może być mobbing, którego wzrost na przestrzeni lat jest coraz bardziej widoczny.

Czym jest to zjawisko i czy naprawdę mobbing to problem, który towarzyszy zatrudnieniu w Polsce?

Zgodnie z art. 943 § 2 Kodeksu Pracy

mobbing oznacza wszelkie działania i zachowania dotyczące pracownika lub skierowane przeciwko niemu, polegające na systematycznym i długotrwałym nękaniu i zastraszaniu pracownika, wywołujące u niego zaniżoną ocenę przydatności zawodowej, powodujące lub mające na celu poniżenie lub ośmieszenie pracownika, izolowanie go od współpracowników lub wyeliminowanie z zespołu współpracowników”.

Niniejsza definicja sformułowana w Kodeksie Pracy wskazuje elementy obligatoryjne, które musza być spełnione łącznie, abyśmy mogli mówić o wystąpieniu mobbingu. Tymi elementami są zatem:

  1. działania i zachowania dotyczące pracownika lub skierowane przeciwko pracownikowi,
  2. systematyczne i długotrwałe nękanie i zastraszanie,
  3. wywołanie poczucia zaniżonej oceny przydatności zawodowej,
  4. poniżenie lub ośmieszenie pracownika, odizolowanie go od współpracowników lub wyeliminowanie z zespołu współpracowników;

Mobbing – elementy definicji

Definicja mobbingu jest dość ogólna, zatem spróbujmy sprecyzować co oznaczają poszczególne elementy definicji mobbingu.

Zastraszanie i nękanie

Kodeks pracy wskazuje, iż mobbingiem jest zastraszanie i nękanie pracownika. Według Słownika Języka Polskiego nękanie oznacza „ustawicznie dręczyć kogoś” (sjp.pwn.pl). Nękanie w świetle art. 943 § 2 Kodeksu Pracy to ustawiczne dręczenie, niepokojenie, czy też dokuczanie pracownikowi, wyrządzanie mu przykrości (por. wyr. SN z 10.10.2012 r., II PK 69/12, OSNP 2013, Nr 17–18, poz. 204).

Systematyczne i długotrwałe nękanie

Jednym z warunków uznania nękania lub zastraszania pracownika za mobbing jest długotrwałość tych działań.  Do niedawna sądy uznawały, iż abyśmy mieli do czynienia z cechą długotrwałości, warunkującą istnienie mobbingu, musi upłynąć minimum 6 miesięcy. Takie stanowisko było poparte poglądami psychologów. Zdaniem których, człowiek przez pół roku jest w stanie znosić szykany, bez uszczerbku dla zdrowia. Aktualnie orzecznictwo zmieniło to podejście i sądy powszechnie uznają, iż „długotrwałość nękania lub zastraszania pracownika musi być rozpatrywana w sposób zindywidualizowany oraz uwzględniać okoliczności konkretnego przypadku” (wyrok SN I PK 176/06, OSNP 2008, Nr 5–6, poz. 58, wyrok SA w Katowicach z 15.12.2006 r., III APa 170/05, OSA w Katowicach 2007, Nr 3, poz. 4).

Nowsze orzeczenia SN a mobbing

Jedno z nowszych orzeczeń Sądu Najwyższego wskazuje wręcz, że „co do długotrwałości działań mobbingowych, podkreślenia wymaga, iż poniżanie pracownika nawet przez jeden dzień może nosić znamiona mobbingu. Nie może to być jednak zachowanie jednorazowe, ale wielokrotne, mające miejsce jednego dnia, działania zmierzające do wywołania skutków wskazanych w art. 943 § 2 KP” (wyrok SA z dnia 16.06.2016, sygnatura akt: III APa 13/16). Zatem przy ocenie czy mamy do czynienia z długotrwałością nękania lub zastraszania każdą sprawę musimy rozpatrywać indywidualnie, z uwzględnieniem okoliczności konkretnego przypadku. Sztywne wskazanie minimalnego okresu niezbędnego do zaistnienia mobbingu może być nieskuteczne, albowiem każda sprawa jest inna i wymaga indywidualnego podejścia.

Wywołanie poczucia zaniżonej oceny przydatności zawodowe

Zachowania mobbera muszą być naganne, niemające usprawiedliwienia w normach moralnych, czy zasadach współżycia społecznego i doprowadzać do powstania u ofiary zaniżonej oceny jej przydatności zawodowej. Zamiarem sprawcy może być również poniżenie albo ośmieszenie pracownika, izolowanie go w społeczności zakładowej lub wyeliminowanie z zespołu pracowników. Mobbing wymierzony jest  przeciwko określonej osobie lub grupie osób w ściśle określonym celu.

Izolacja w grupie pracowniczej

Jednym ze skutków mobbingu jest izolacja pracownika w grupie współpracowników. Orzecznictwo wskazuje, iż izolacja nie stanowi autonomicznej cechy mobbingu. Tylko izolacja w grupie pracowniczej będąca następstwem działań polegających na negatywnych zachowaniach objętych dyspozycją art. 943 KP (nękanie, zastraszanie, poniżanie, ośmieszanie) uzasadnia przyjęcie istnienia mobbingu. Izolacja, która jest reakcją na naganne zachowanie pracownika w stosunku do współpracowników, nie daje podstaw, aby działaniom polegającym na unikaniu kontaktów z takim pracownikiem przypisać znamiona mobbingu (wyr. SN z 14.11.2008 r., II PK 88/08, OSNP 2010, Nr 9–10, poz. 114, teza druga).

Należy podkreślić, iż subiektywne odczucia pracownika, że jest on ofiarą mobbingu mogą okazać się niewystarczającą podstawą do stwierdzenia, że mobbing rzeczywiście występuje. Dlatego tak ważnym jest wnikliwa analiza sprawy przez doświadczonego prawnika.

Mobbing czym jest

Przeciwdziałanie mobbingowi – obowiązek pracodawcy

Przepisy Kodeksu Pracy nakładają na pracodawców obowiązek przeciwdziałania zjawisku mobbingu. Konieczne jest jednak jeszcze wypracowanie procedur reagowania oraz zapobiegania mobbingowi, zgodnie z którymi działaliby pracodawcy.

Mówiąc o mobbingu musimy zdać sobie sprawę z tego, iż niniejsze zjawisko wywołuje negatywne skutki nie tylko dla ofiar. Wywołuje negatywne skutki także dla pracodawcy i całego społeczeństwa. Wszyscy jesteśmy obciążani olbrzymimi kosztami, które generuje leczenie i rehabilitacja. Pojęcie i zakres mobbingu są niejasne i często trudne do odróżnienia od dyskryminacji. Dlatego też istotnym jest również szerzenie wiedzy o mobbingu i zwiększenie świadomości występowania tego zjawiska, co umożliwi skuteczniejszą walkę z nim. Tylko właściwa edukacja, piętnowanie negatywnych postaw oraz prewencyjne działania pracodawców będą w stanie kształtować prawidłowe postawy w środowisku pracy. Jeśli zdamy sobie sprawę z tego, że większość z nas 1/3 doby spędza w pracy, wówczas innego wymiaru nabiera dobrze znane stwierdzenie: „nie czyń drugiemu, co Tobie niemiłe”. Dlatego tak ważna jest rola pracodawców w procesie pracy oraz nałożony na nich obowiązek przeciwdziałania mobbingowi.

Zjawisko mobbingu – podsumowanie

W interesie pracodawców leży wprowadzenie odpowiedniej procedury antymobbingowej, poinformowanie pracowników o obowiązujących przepisach prawa normujących problem dyskryminacji i mobbingu, prowadzenie cyklicznych szkoleń uświadamiających pracowników o ich prawach i obowiązkach dotyczących prawidłowego funkcjonowania w realiach pracowniczych, które będą w stanie chronić obie strony stosunku pracy przed skutkami tego nagannego zjawiska. Przecież żaden pracodawca nie chce być pozwanym i wikłać się w długotrwały proces sądowy, który nie należy do najłatwiejszych. Po drugie ujawnienie, że w danym przedsiębiorstwie istnieje zjawisko mobbingu może spowodować olbrzymie straty wizerunkowe. Może także zmniejszyć zaufanie ogółu ludzi do takiej firmy. Po trzecie, zjawisko mobbingu zmniejsza dyscyplinę pracy, ponieważ pracownicy mają realny sygnał, że pracodawca nie umie zapanować nad sytuacją w zakładzie pracy. Po czwarte, mobbing może przynieść straty finansowe dla firmy z uwagi na konieczność wypłaty odszkodowania. Zbyt wiele negatywnych skutków niesie za sobą mobbing, dlatego nie warto ignorować żadnych sygnałów o jego istnieniu w firmie.

Artykuł powstał we współpracy z radcą prawnym Mają Chwaliszewską.

Pozdrawiam

adwokat Iwo Klisz

adwokat Iwo Klisz

Mam na dzieję, że mój artykuł wyjaśnił Ci kilka rzeczy. Jeśli tak, to kliknij „Lubię to” lub polub stronę naszej Kancelarii na facebooku (Facebook adwokat Wrocław).

Dla Ciebie to tylko “kliknięcie”, a dla mnie to dowód, że moja praca jest przydatna, co daje mi motywację do dalszego pisania :)

Potrzebujesz pomocy w swojej sprawie?
Skontaktuj się z nami:
 
Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych
Klisz i Wspólnicy
 
Wrocław – Katowice – Poznań – Gdańsk
 
tel. 71 740 50 00
tel. kom. 695 560 425
 

Zapraszamy na Kanał YouTube - Prawnik dla pracodawcy

Inni czytali również: